یکی از دغدغههای مهم زوجهایی است که با وجود تلاشهای فراوان، موفق به بارداری نمیشوند درمان ناباروری است. در واقع ناباروری میتواند بنا به دلایل مختلفی مانند مشکلات تخمکگذاری، انسداد لولههای رحمی یا اختلالات اسپرم باشد اما امروزه با پیشرفت علم پزشکی، روشهای نوینی برای درمان ناباروری ارائه شده است که شانس بارداری را بهطور چشمگیری افزایش میدهد پس آگاهی از علت، روشهای درمان و از همه مهمتر مراقبتهای لازم میتواند مسیر دستیابی به فرزندآوری را کوتاه و کماسترس کند.

مهمترین علت ناباروری
ناباروری زمانی اتفاق میافتد که یک زوج پس از یک سال رابطه منظم بدون استفاده از روشهای پیشگیری، موفق به بارداری نشوند در واقع این مسئله میتواند هم از سوی زن و هم مرد یا در برخی موارد از هر دو طرف باشد پس شناخت دقیق علت اولین گام برای انتخاب روش درمان مناسب است.
مشکلات تخمکگذاری
اختلال در تخمکگذاری از شایعترین علل ناباروری در خانمها است در واقع سندرم تخمدان پلیکیستیک، اختلالات هورمونی و استرس از دلایل مهم آن محسوب میشوند یعنی با وجود این شرایط، تخمکگذاری منظم صورت نمیگیرد یا تخمک از کیفیت کافی برخوردار نیست، در نتیجه احتمال لقاح هم کاهش مییابد.
انسداد لولههای فالوپ (رحمی)
مسدود بودن لولههای فالوپ مانع از رسیدن اسپرم به تخمک میشود، این مشکل در اثر عفونتهای لگنی، جراحیهای قبلی یا اندومتریوز ایجاد میشود، در چنین شرایطی، حتی با تخمکگذاری طبیعی نیز امکان بارداری طبیعی وجود ندارد و روشهایی مانند IVF پیشنهاد میشود.
مشکلات اسپرم در مردان
کاهش تعداد اسپرم ضعف در تحرک یا شکل غیرطبیعی آن میتواند مانع لقاح شود؛ عواملی مانند سیگار، الکل، چاقی، گرما و بیماریهای بیضه نقش مهمی در کیفیت اسپرم دارند از همین رو آزمایشهای تخصصی کمک میکند تا علت دقیق مشخص و درمان مناسب هم انتخاب شود.
اختلالات رحم و دهانه رحم
ناهنجاریهای ساختاری رحم مانند فیبروم، پولیپ یا سپتوم رحمی مانع لانهگزینی جنین خواهد شد البته ترشحات غیرطبیعی یا عفونت در دهانه رحم هم ممکن است حرکت اسپرم را دشوار کند پس درمان این مشکلات شامل جراحی یا دارودرمانی است.
افزایش سن
با بالا رفتن سن بهویژه پس از ۳۵ سالگی در خانمها، کیفیت و تعداد تخمکها کاهش مییابد، در مردان نیز سن بالا میتواند باعث افت کیفیت اسپرم شود از همین رو تشخیص زودهنگام و اقدام به درمان در زمان مناسب تاثیر چشمگیری بر افزایش شانس بارداری دارد.
🎥 آنتیبادی ضد اسپرم یکی از دلایل کمتر شناختهشده ناباروری است که در ویدیو فوق در مورد آن صحبت شده
آنتی بادی ضد اسپرم از علل ناباروری
انواع روشهای درمان ناباروری
درمان ناباروری بسته به علت آن میتواند از تغییرات سبک زندگی تا مداخلات تخصصی پزشکی متفاوت باشد اما انتخاب مناسبترین روش، با بررسی دقیق وضعیت زن و مرد توسط متخصص انجام میشود که از مهمترین آنها عبارتند از:
درمان دارویی
در مواردی که مشکل ناباروری به علت اختلالات تخمکگذاری یا هورمونی باشد داروها نقش اصلی درمان را دارند، داروهایی مانند کلومیفن سیترات و گنادوتروپینها باعث تحریک تخمکگذاری میشوند و در مردان نیز داروهای هورمونی یا مکملها به بهبود کیفیت اسپرم کمک کنند البته توجه داشته باشید که تمامی این داروها بایستی توسط پزشک تجویز شود.
جراحی
در برخی موارد، جراحی برای برطرف کردن موانع فیزیکی بارداری انجام میشود، باز کردن لولههای رحمی، برداشتن فیبروم یا پولیپ رحم و درمان اندومتریوز از جمله موارد جراحی در خانمها است در مردان نیز عمل واریکوسلکتومی برای بهبود جریان خون بیضهها و افزایش کیفیت اسپرم کاربرد دارد. توجه داشته باشید که این جراحیها اغلب با لاپاراسکوپی یا هیستروسکوپی انجام میشود.
تلقیح داخل رحمی اسپرم (IUI)
در این روش، اسپرمهای شستهشده و سالم مستقیما داخل رحم تزریق میشوند تا مسیر رسیدن آنها به تخمک کوتاهتر شود. درمان ناباروری با IUI برای زوجهایی که مشکل خفیف اسپرم یا اختلالات دهانه رحم دارند انجام میشود از همه مهمتر یک روش کمتهاجمی بوده و در محیط کلینیک بدون نیاز به بیهوشی صورت میگیرد.
لقاح آزمایشگاهی (IVF)
در درمان ناباروری با IVF تخمک از تخمدان استخراج شده و در محیط آزمایشگاه با اسپرم ترکیب میشود سپس جنین حاصل در رحم مادر قرار میگیرد. این روش برای مواردی مانند انسداد لولههای رحمی، ناباروری غیرقابل توضیح یا کیفیت پایین اسپرم کاربرد دارد و میزان موفقیت آن هم به سن خانم و وضعیت سلامت او بستگی دارد.
میکرواینجکشن (ICSI)
در این تکنیک، یک اسپرم سالم بهصورت مستقیم داخل تخمک تزریق میشود، از ICSI برای درمان ناباروری مردانه شدید استفاده میشود، بهویژه زمانی که تعداد اسپرمها کم یا تحرک آنها پایین است باید اشاره کنیم که این روش زیرمجموعه IVF محسوب میشود و شانس لقاح را به میزان قابل توجهی افزایش میدهد.
استفاده از تخمک یا اسپرم اهدایی
در مواردی که تخمک یا اسپرم از کیفیت مطلوب برخوردار نیست، از اهداکننده استفاده میشود این روش تحت نظارت قانونی و پزشکی انجام میگیرد. گاهی نیز از رحم جایگزین برای انتقال جنین استفاده میشود در واقع استفاده از اهداکننده، آخرین گزینه در درمان ناباروری به شمار میرود.
برای دریافت نوبت از دکتر مریم محمد بیگی بهترین متخصص زنان در اصفهان با شماره مطب تماس بگیرید.
میزان موفقیت هر کدام از روشهای درمان ناباروری چقدر است؟
میزان موفقیت درمان ناباروری به عوامل متعددی مانند سن زوجین، علت ناباروری، سبک زندگی و مهارت تیم پزشکی بستگی دارد، هیچ روشی تضمین صددرصدی ندارد، اما پیشرفت فناوریهای کمکباروری در سالهای اخیر شانس بارداری را به شکل چشمگیری افزایش داده است. در جدول زیر، میزان تقریبی موفقیت هر روش بر اساس آمارهای جهانی آورده شده است:
| درمان ناباروری | درصد موفقیت |
| دارویی | حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد |
| جراحی(لاپاراسکوپی،هیستروسکوپی، واریکوسلکتومی) | بین ۳۰ تا ۵۰ درصد بسته به نوع جراحی |
| تلقیح داخل رحمی (IUI) | حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد در هر بار انجام |
| لقاح آزمایشگاهی (IVF) | بین ۴۰ تا ۶۰ درصد در زنان زیر ۳۵ سال |
| میکرواینجکشن (ICSI) | حدود ۵۰ تا ۶۵ درصد |
برای مشاهده نظرات بیماران از دکتر مریم محمد بیگی به سایت مطب چی مراجعه کنید.
سوالات متداول درمان ناباروری
این موضوع کاملا بستگی به بدن شما دارد چرا که بعضی از افراد بعد از ناموفق بودن این روش درمانی مجدد این کار را انجام دهند، در صورتی که بالای35 سال سن داشته باشید IVF را انجام دهید چرا که بالارفتن سن احتمال موفقیت باروری را کاهش میدهد.
موضوع بالارفتن سن علاوه بر خانم ها در آقایان نیز می تواند تاثیر گذار باشد، یعنی روی شکل و همچنین تعداد اسپرمها تاثیر میگذارد پس در آقایان بالای 40 سال حتما اسپرم آنها باید ارزیابی شوند.
در نهایت…
درمان ناباروری نیازمند صبر، پیگیری مداوم و انتخاب روش درمانی مناسب است، آگاهی از علت اصلی ناباروری و بهرهگیری از فناوریهای نوین کمکباروری، شانس بارداری را تا حد زیادی افزایش میدهد. زوجهایی که با این چالش روبهرو هستند بهتر است تحت نظر متخصص مجرب و دلسوز قرار گیرند. دکتر مریم محمد بیگی با تجربه فراوان در تشخیص و درمان ناباروری میتواند راهی مطمئن برای دستیابی به آرزوی فرزندآوری باشد.

جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی | فارغالتحصیل پزشکی از دانشگاه جندیشاپور اهواز | دارای گواهینامههای کولپوسکوپی، لاپاروسکوپی، هیستروسکوپی، درمان اختلالات جنسی و جراحی زیبایی از مراکز معتبر ایران | فعال در زمینههای لابیاپلاستی، زایمان طبیعی، جراحی زیبایی با لیزر مونالیزا، تنگ کردن واژن، کربوکسیتراپی، هیستروکتومی، میومکتومی و درمان بیاختیاری ادرار | شماره نظام پزشکی: ۱۰۱۳۹۹



0 Comments